Эмне ташылды, эмне туура болбой калды
жана кантип чечтик
9 кейс
Толук
талданды
4 жыл
Эң узак
кардар
2 400 кг
Салмак айырмасы,
бир түндө жабылды
10 күн
Циндао — Бишкек,
26 тонна
Бир жеткирүүдө
Чек арадагы бажы
Дал келбөөдөн жоготулду
Чогултуудан кампага чейин
Бул жерде биз чыныгы жеткирүүлөрдү талдайбыз: эмне ташылды, эмне туура болбой калды жана аны кантип чечтик. «Өз убагында жеткирдик» деген жалпы сөздөрсүз — логистикада эң кызыгы иш пландагыдай болбой калганда башталат.
| Жүк | Консерванттар жана тамак-аш кошумчалары: натрий бензоаты, калий сорбаты жана дагы ондон ашык позиция |
| Жөнөтүү | Кытайдын ар кайсы провинциясындагы бир нече завод |
| Алуучу | Бишкектеги алдыңкы тамак-аш ишканаларынын бири |
| Схема | Толук документтер менен расмий жеткирүү, кардардын компаниясына бажы жол-жобосу |
| Бажы | Бажыга келген учурдан 3 саат |
Кытайдагы кампабызда партияны жүктөө
Кардарга ар кайсы өндүрүүчүдөн ондон ашык аталыштагы тамак-аш химиясын бир жеткирүүгө чогултуу керек болчу. Мындай жүктүн татаалдыгы салмагында да, габаритинде да эмес — документтеринде жана мөөнөтүндө. Тамак-аш кошумчалары өндүрүшкө кетет, ал эми өндүрүш токтобойт: линиянын бир күндүк токтоп калышы бүт партиянын логистикасынан кымбат.
Өзүнчө иш — уруксат берүүчү документтер. Тамак-аш химиясы кадимки товар катары бажыдан өтпөйт: курамын, коопсуздугун жана багытын тастыктаган документтер керек, ар бир позиция боюнча өзүнчө.
Кампада кабыл алууда ондун ичинен эки завод биринчилик документтерге дал келбеген белги менен партия жөнөткөнү билинди. Аталыштагы жана партия номерлериндеги дал келбөө — биринчи караганда майда нерсе, бирок бажыда дал ушул майда нерседен улам жүк белгисиз мөөнөткө токтойт: декларациядагы маалымат машинадагы жүк менен дал келбейт.
Муну өз кампабызда, жөнөтүүгө чейин, кардардын табыштамасы менен салыштырууда кармадык. Эки өндүрүүчүдөн тең туура документтерди сурап алып, кайра тариздетип, топтомду иш жүзүндөгү жүккө дал келтирдик.
Кабыл алууда салыштыруунун мааниси дал ушунда: партия ошол бойдон кетсе, дал келбөө чек арада чыкмак — токтоп калуу, документтерди алыстан оңдоо жана өндүрүштүн графигинин бузулушу менен. Анын ордуна маселе партиянын калган бөлүгү жыйналып жаткан убакта жабылды жана мөөнөткө таасир этпеди.
Жыйынтык. Ар кайсы өндүрүүчүдөн ондон ашык позиция бир партия болуп, өз убагында, бир да күн жоготпой келди. Эки документтик дал келбөө жөнөтүүгө чейин жоюлду. Бажы жол-жобосу адаттагы бир суткадан ашык эмес, үч саат алды.
| Жүк | Технологиялык жабдуу: идиштер, аппараттар жана өнөр жай химиясын өндүрүү үчүн тетиктер |
| Жөнөтүү | Кытайдагы өндүрүүчү завод |
| Алуучу | Кыргызстандагы өнөр жай химиясын өндүрүүчү |
| Схема | Толук цикл: өндүрүштү текшерүү, сатып алуу, жүктү алуу, жеткирүү, кардардын компаниясына бажы |
| Жыйынтык | Жабдуу кардардын кампасына бир да эскертүүсүз жеткирилди |
Жөнөтүүдөн мурун кузовдо бекитилген жабдуу
Кардарга өндүрүш линиясы үчүн жабдуу керек болчу. Мындай жеткирүүлөр товардыкынан түп-тамырынан айырмаланат: жабдуу кампадан алынбайт — ал буйрутма боюнча жасалат, алдын ала төлөнөт жана жөн эле жетип келбей, технологиялык чынжырга туруп, иштеши керек.
Мында катанын баасы башка деңгээлде. Кийим партиясы туура эмес келсе, аны арзаныраак сатат. Аппарат же комплект туура эмес болсо — өндүрүштүн ишке кириши токтойт, ал эми акча Кытайдагы жеткирүүчүдө.
Жүк бир да окуясыз келди — бул ийгилик эмес, жөнөтүүгө чейин аткарылган иштин жыйынтыгы. Жабдууда көйгөйлөрдүн дээрлик баары эки этапта салынат: өндүрүүчүнү тандоодо жана жүктөөдө. Андан ары аларды оңдоо мүмкүн эмес.
Ошондуктан негизги ишти алдын ала жасадык, ал эми ташуунун өзү техникалык жактан кызыксыз болуп калды. Жабдуу логистикасында бул эң жакшы сценарий.
Жыйынтык. Жабдуу жарыяланган комплектте, зыянсыз жана документтер боюнча эскертүүсүз келди, кардардын компаниясына жол-жоболоштурулуп, анын кампасына жеткирилди. Кардар бир документтер топтомун жана бүт жол үчүн бир жоопкерди алды.
| Жүк | Мезобокстор жана аларга картридждер |
| Маршрут | Кытай → Кыргызстан → Россия |
| Ролубуз | Сатып алуу, логистика, бажы жана документтик коштоо |
| Схема | Кыргызстанга расмий импорт, андан ары ЕАЭБ ичинде жеткирүү |
| Жыйынтык | Товар Россиядагы сатып алуучуда, биздин компаниянын толук документтери менен |
Партия жүктөлүп, бекитилди
Жөнөтүү алдында партияны кампадан чыгаруу
Россиядагы кардарга Кытайдан мезобокстор жана аларга картридждер керек болчу — бир жолку эмес, андан ары иштөө үчүн товар катары. Толук документтер менен: бухгалтерия боюнча өткөрүү, юридикалык жактарга сатуу жана текшерүүлөрдө суроо болбошу үчүн.
Кыргызстан Россия, Казакстан, Беларусь жана Армения менен бирге ЕАЭБге кирет. Кыргызстанда бардык эрежелер боюнча жол-жоболоштурулган товар бүт союздун аймагында эркин жүгүртүүгө чыгат. Андан ары ал Россияга импорт катары эмес, бирдиктүү рыноктун ичиндеги кадимки жеткирүү катары кетет — бажы чек арасысыз, накладной жана эсеп-фактура менен.
Бул айланып өтүү схемасы эмес, бажы союзунун түзүлүшүнөн келип чыккан жагдай. Импорт бир жолу, Кыргызстанда, расмий түрдө жана бардык төлөмдөр менен болот. Товардын андан аркы кыймылы — ички соода.
Мындай жеткирүү жолдо эмес, документтерде бузулат. Бул жерде катары менен үч звено бар: кытай инвойсу, Кыргызстандагы бажы декларациясы жана Россияга жөнөтүү документтери. Алар аталышы, саны, өлчөө бирдиги жана наркы боюнча бири-бирине дал келиши керек.
Каалаган звенодогу дал келбөө акыркы сатып алуучуда чыгат: кабыл алууда, эсепке коюуда же текшерүүдө. Ал эми аны чечүү керек болгондо товар сатылып, физикалык жактан эч нерсени өзгөртүүгө болбойт.
Ошондуктан чынжырды аягынан бери курдук: адегенде Россиядагы сатып алуучу кандай документтерди алышы керектигин аныктап, ошого ылайык калганын чогулттук — кытай инвойсунда позициялар кантип аталганынан баштап, декларацияда кантип өтөөрүнө чейин.
Жыйынтык. Кардар Россияда кытай товарын толук документтер менен алды, сатып алуу менен да, логистика менен да, бажы менен да алек болбостон. Схема иштелип чыккан жана кийинки партиялар үчүн кайталанат.
| Жүк | Даарат кагаз өндүрүү линиясы, толук топтомдо |
| Жөнөтүү | Фошань, Гуандун провинциясы |
| Алуучу | Бишкектеги өндүрүш аянтчасы |
| Схема | Толук цикл: завод тандоо, текшерүү, сатып алуу, жеткирүү, бажы, түшүрүү |
| Мөөнөт | Фошандан кардардын кампасына чейин 13 күн |
Фошандагы заводдо линияны текшерүү
Бишкекте кардардын кампасына түшүрүү
Линия жетти: Бишкекте түшүрүү
Кардар өмүрүндө биринчи жолу өндүрүш линиясын сатып алып жаткан. Кытайдан завод табылган, баасы айтылган, бирок сунуштун артында эмне турганын Бишкектеги адам өз көзү менен көрө албайт. Бир гана кароо үчүн Гуандунга учуу кымбат, ал эми жазышуудагы сүрөттөргө ишенүү — бүт сумманы тобокелге салуу. Жабдуу кийим эмес: бажыдан кийин линия туура эмес экени билинсе, аны Кытайга кайра жөнөтүү өзүнөн кымбатка турат.
Адисибиз Фошандагы заводго барып, кардар акча которгонго чейин линияны карап чыкты. Плёнка астында турган станокту эмес, иштеп жаткан машинаны карадык: линияны иштетип, кагаз тасмасын коюп, инспекторубуздун көз алдында айдап көрдүк. Жогорудагы сүрөттө так ошол учур — тасма валдардан өтүп жатат, сигнал лампасы күйүп турат.
Айырма принципиалдуу. Цехтеги жабдууну ким болбосун карай алат. Акча которгонго чейин анын чын эле иштегенин көрүү — таптакыр башка деңгээлдеги ишеним. Кийин оңдоого мүмкүн болбогон көйгөйлөрдүн көбү дал ушул этапта чыгат.
Төлөмдөн кийин линияны кайра текшердик — жүктөөгө чейин, каралган нерсе так ошол бойдон кетиши үчүн. Андан ары сатып алуу, Фошандан жеткирүү, бажы жана кардардын аянтчасына түшүрүү.
Фошандан Бишкектеги кампага чейин 13 күн. Кардар Кыргызстандан бир да жолу чыккан жок, завод менен түз сүйлөшкөн жок, бажы менен алектенген жок. Ал линияны, документтерди жана жабдуунун иштээрине болгон ишенимди алды — анткени акчасынан ажырагыча муну видеодон көргөн.
| Жүк | Кытайдан жеңил автоунаалар |
| Жөнөтүү | Кытай |
| Алуучулар | Москва, Санкт-Петербург, Екатеринбург, Новосибирск, Челябинск, Казань, Тюмень, Пятигорск |
| Схема | Кытайда сатып алуу жана текшерүү, жеткирүү, Кыргызстанда кардардын өкүлүнө бажы, Россияга жөнөтүү |
| Мөөнөт | 18–20 күн |
Кытайдан унаа сатып алуу жөнөкөй көрүнөт — документ маселесине жеткенге чейин. Андан ары жарнамада жазылбаган нерселер башталат: сатуучуну текшерүү керек, акчаны жеткидей кылып которуу керек, унааны алып келүү, бажыдан өткөрүү жана Россияга мыйзамдуу киргизүү керек. Ар бир кадамда жеке адам чоочун өлкө, чоочун тил жана чоочун мыйзам менен жалгыз калат.
Биз унааны тандоодон алуучунун короосуна чейин алып жүрөбүз. Сатуучудан унааны табабыз жана текшеребиз, сатып алабыз, Кытайдан чыгарып Кыргызстанга жеткиребиз. Бул жерде унаа бажыдан өтөт — документтер кардардын өкүлүнө таризделет. Ошондон кийин унаа ЕАЭБдин бажы аймагынын ичинде болот.
Ошондуктан жол түз эмес, Кыргызстан аркылуу өтөт. Кыргызстанда бажыдан өткөн унаа ЕАЭБ боюнча кайра бажы таризделбестен жылат. Россиядагы алуучу үчүн бул жолдун эң татаал бөлүгү өтүп бүткөнүн жана документтер менен жабылганын билдирет.
Унааларды Москва, Санкт-Петербург, Екатеринбург, Новосибирск, Челябинск, Казань, Тюмень жана Пятигорск шаарларына туруктуу жөнөтөбүз. Кытайдан алуучуга чейинки кадимки мөөнөт — бажы менен кошо 18–20 күн.
Кардарга Кытайга учуунун, юридикалык жак ачуунун же бажы коддорун үйрөнүүнүн кереги жок. Ал унааны жана ага толук документ топтомун алат.
| Жүк | Неон тасма, гирлянда, декоративдик жарык техникасы |
| Жөнөтүү | Гуанчжоу |
| Алуучу | Новосибирск |
| Партиялар | 500дөн 4 500 кг чейин |
| Схема | Кыргызстанда кардардын жергиликтүү компаниясына бажы, андан ары ЕАЭБде кайра тариздөөсүз |
| Мөөнөт | Бишкек аркылуу 18 күн |
| Кызматташуу | 4 жыл, туруктуу жөнөтүүлөр |
Жарык техникасы — эң көп мүдүрүлүүчү жүк. Аны ташуу кыйын болгондуктан эмес: кутулар жеңил, габариттери кадимкидей, машина партияны эч кыйынчылыксыз алат. Кыйынчылык ЕАЭБдин чек арасында башталат жана ал документалдык.
Гирлянда менен неон тасма — төмөнкү вольттуу электр жабдуусу. ЕАЭБге киргизүү үчүн ага ТР ТС 004/2011 жана ТР ТС 020/2011 техникалык регламенттери боюнча ылайыктуулук документтери керек. Аларсыз партия чыгарылбайт жана жүк убактылуу сактоо кампасында калат, ал жерде ар бир күн акчага турат.
Ташуучулардын көбү бул жерде четке чыгат: «биз жеткиребиз, сертификат — сиздин ишиңиз». Сезонго товар алгысы келген кардар күтүлбөстөн сертификаттоо органы, сыноо протоколдору жана өзү көзөмөлдөбөгөн мөөнөттөр менен жалгыз калат.
Бул маселени өзүбүз жабабыз. Товарды Гуанчжоудон сатып алабыз, керектүү ылайыктуулук документтерин тариздейбиз, Бишкек аркылуу алып келебиз жана Кыргызстандагы кардардын жергиликтүү компаниясына бажыдан өткөрөбүз. Бажыдан кийин жүк ЕАЭБдин ичинде Новосибирскиге барат — кайра бажы тариздөөсүз.
Партиялар ар түрдүү: сезонго жана буйрутмаларга жараша 500 килограммдан 4,5 тоннага чейин. Гуанчжоудон Новосибирскиге чейинки мөөнөт — 18 күн.
Бул бир жолку ташуу эмес, төртүнчү жыл жашап жаткан жумушчу жеткирүү каналы. Кардар ар бир партия сайын бизге кайрылат, базарда сунуш жетиштүү болсо да жана биздин баа эң арзан болбосо да.
Бул кейсти биз кайсы бир өзүнчө ташуудан күчтүү деп эсептейбиз. Бир жолу убагында жеткирүүнү ким болбосун жасай алат — кээде жөн эле жолу болот. Төрт жыл катары менен жолу болуу деген болбойт.
| Жүк | Балдар оюн аянтчасы, 40 футтук High Cube контейнер |
| Жөнөтүү | Гуанчжоу |
| Алуучу | Кыргызстан, заказчынын объектисине монтаж |
| Схема | Сатып алуу, контейнерди даярдоо, жеткирүү, кардарга бажы |
| Мөөнөт | Макулдашылган 12–14 күндүн ордуна 12 күн |
Бажыдан кийин контейнерди кайра жүктөө
Балдар аянтчасы — ачылуу күнү бар объект. Аны мөөнөткө коюшат: сезондун башталышына, короонун тапшырылышына, шаардык майрамга. Бул күндү жылдырууга болбойт, анткени ал жарыяланып койгон. Заказчы бизге Кытайдан 12–14 күндүк терезе берип, андан чыкпоону өтүндү.
Контейнер Гуанчжоудо 12-августта жүктөлдү. Адегенде бош контейнерди ичинен карадык — кургакпы, полу бүтүнбү, бөтөн жыт барбы. Андан кийин аянтчаны жүктөп, эшиктерди жаап, өкүлүбүздүн көз алдында мөөр салдык. Бүт цикл үч сааттан аз убакыт алды, ар бир кадам убакыт белгиси менен тартылган.
Экспорттук документтер тапшырылган, контейнер чек арага бара жаткан. Таразада аянтчанын иш жүзүндөгү салмагы өндүрүүчү берген салмак менен дал келбегени билинди. Айырма 2 400 килограммды түздү — жүк айтылгандан алда канча оор болуп чыкты.
Бул кол менен оңдоло турган ката эмес. Экспорттук декларациядагы салмак таразадагы салмактан айырмаланса, контейнер жөн эле чыгарылбайт: бажы үчүн бул башка жүк. Мындан тышкары пландалбаган тонналар — рейске эч ким эсептебеген октук жүктөм.
Ачык айтабыз, анткени чынчыл кейс кооз кейстен пайдалуураак: катаны өндүрүүчү кетирген, ал эми ал биздин кампада эмес, чек арада чыккан. Андан ары маселе аны ким чечет жана канча убакыт алат дегенде эле болду.
Адистерибиз ошол эле түнү бүт документ топтомун кайра тариздешти — саат үчкө чейин иштешти. Ошол эле учурда кытай бажысы менен байланышып, айырманы макулдашышты. Эртең менен контейнер андан ары жөнөдү.
Гуанчжоудон Бишкекке чейин макулдашылган 12–14 күндүк терезеде 12 күн. Контейнер кардарга бажыдан өткөрүлдү, андан кийин заказчы жабдууну алып, монтажга кетирди. Аянтчанын ачылуу күнү бир да күнгө жылган жок.
Заказчы бул окуя жөнүндө кийин билди. Ал үчүн жеткирүү Гуанчжоудон объектиге чейинки түз сызык болуп көрүндү. Ушундай болушу керек деп эсептейбиз: кардар бөтөн көйгөйлөрдү сезбеши керек.
| Жүк | 60 тоннага автомобиль таразалары жана тетиктер |
| Жөнөтүү | Циндао, Шаньдун провинциясы |
| Алуучу | Бишкек |
| Схема | Жүккө өзүнчө машина, жалпы салмагы 26 тонна |
| Мөөнөт | 10 күн — заказчынын катуу шарты |
Кытайда тараза секцияларын жүктөө
Жолдо кайра жүктөө
Бишкекке жеткирүү
Заказчы адатта экспедиторлордон сылык баш тартуу алган шарт койду: автомобиль таразасын Кытайдан 10 күндө жеткирүү. «Болжол менен он» эмес, так он. Тараза белгилүү бир объектке коюлат, ал объект ишке киргенге чейин аянтча иштебейт.
Циндао — Кытайдын чыгыш жээги. Бишкекке чейин беш миңдей километр, чек арадан өтүү жана жолдо кайра жүктөө менен. Мындай аралыкка он күн деген — ашыкча токтоосуз, суткасына 500 километрдей. Бул маршрутта кадимки темп бир кыйла төмөн.
Жүктүн жалпы салмагы 26 тонна болду. Биздин фура 28 алат — башкача айтканда машина салмагы боюнча 93 пайызга жүктөлгөн. Ошол эле учурда көлөмү боюнча ал дээрлик бош: тараза платформасы бүтүндөй металл, ал кузовдо орун бүткөнгө чейин эле салмак чегине жетет. Мындай жүктү жыйнама машинага салуунун мааниси жок — ал анын бүт тоннажын ээлейт.
Бир жерге топтолгон 26 тоннаны кузовдун ортосуна жөн эле коюуга болбойт. Жалпы масса нормада болот, ал эми октук жүктөм чектен чыгат — жана машинаны биринчи эле тараза көзөмөлүндө артка кайтарышат. Топтом эсептелген чекитке коюлат, октор боюнча бөлүштүрүү алдын ала эсептелет. Тараза жеткирген рейсте өзүбүздү таразалашты.
Жүккө өзүнчө машина, кошумча жүксүз жана топтоону күтпөстөн. Жолдогу кайра жүктөөнү түнкүсүн, машина келери менен жасадык — ыңгайлуу убакытты күтүп сутка жоготпош үчүн. Жогорудагы сүрөттөрдө бул көрүнүп турат: тартылыш караңгы, анткени транспорт келгенде иштедик.
Секциялардын ортосуна жыгач төшөмөлөр коюлган, жүк капталдардан курлар менен тартылган. Автотараза платформасы — боёлгон металл: секциялар бири-бирине сүрүлгөндө боёк кетет жана заказчы монтажга чейин эле дат баскан жаңы жабдуу алат.
Секцияларга монтаж белгилери түшүрүлгөн — A1, A2, B4, B5. Автотараза фундаментке катуу белгиленген тартипте чогултулат, секциялар алмашпайт. Эгер белги жолдо өчүп калса же заводдо коюлбаса, объекттеги монтажчы элементтерди божомол менен тандай баштайт, ал эми тараза кийин текшерүүдөн өтпөйт. Биз белги окулуучу бойдон жетишине көз салабыз.
Циндаодон Бишкекке чейин 10 күн. Заказчынын шарты аткарылды, жабдуу бузулбастан жана окулуучу монтаж белгилери менен келди — башкача айтканда талашка эмес, орнотууга даяр.
| Жүк | SITRAK G7 480 седелдик тартуучу, Sinotruk |
| Жөнөтүү | Үрүмчү |
| Алуучу | Тюмень |
| Схема | Толук цикл: сатып алуу, чек арадан айдап келүү, Бишкекте бажы, Россияга жеткирүү |
| Мөөнөт | 18 күн |
SITRAK G7 480 тартуучусу жөнөтүүдөн мурун
Тюменьдеги заказчыга SITRAK G7 480 седелдик тартуучусу керек болчу — Sinotruk компаниясынын 480 ат күчүндөгү флагман машинасы. Маселе толук коюлду: табуу, сатып алуу, чыгаруу, бажыдан өткөрүү жана Тюменде тапшыруу. «Биз чек арага чейин жеткиребиз, андан ары өзүңүз» деген бөлүү жок.
Жүк унаасы — куту эмес, аны кузовго салууга болбойт. Чек арадан техниканы өз күчү менен айдап келүү керек эле. Ал эми машина ошол учурда бажыдан өтө элек, жөн эле рулга отуруп жөнөөгө болбойт: белгиленген тартип боюнча бажыдан өтпөгөн техниканы айдай турган айдоочу керек.
Ташуучулардын көбү дал ушул жерде баш тартат. Контейнер ташууну көптөр билет. Бажыдан өтө элек техниканы айдап өткөрүүнү уюштуруу — башка деңгээлдеги маселе, ага аз адам барат.
Айдоочу таап, тартуучуну Бишкекке чейин өз күчү менен айдап келдик. Бул жерде машина бүт бажы жол-жоболорунан өттү. Тариздөөдөн кийин тартуучу Тюменьдеги заказчыга жөнөдү.
Үрүмчүдөн Тюменге чейин 18 күн. Заказчы тартуучуну толук документ топтому менен алды жана бир да этапта айдап өткөрүү менен да, бажы менен да алектенген жок.
Ошондой эле өзү өҗүрүүчүлөрдү, атайын техниканы жана коммерциялык транспортту ташыйбыз. Эгер техниканы жүктөөгө болбосо — өз күчү менен барат, бул да биздин иш.
Милдетиңизди WhatsApp аркылуу сүрөттөп жазыңыз +996 700 11 1688.